Klik nogmaals op de knop om de filters te resetten Sluiten

Herstel van Romeinse grafkist

De restauratie van de Romeinse sarcofaag van Simpelveld is live in het museum te volgen. U kunt van een afstandje meekijken en ook vragen stellen aan de restauratoren. Het grootscheepse onderzoek en herstel van de stenen grafkist vindt plaats in een van de museumzalen van de vaste tentoonstelling Nederland in de Romeinse tijd. De live-restauratie van de bijna 2,5 meter lange kist duurt naar verwachting tot eind augustus 2021.

Dagen en tijden

  • De werkdagen en tijden van de restauratoren variëren – ze zijn er in elk geval op dinsdag en donderdag, soms ook op woensdag en vrijdag. Wanneer de restauratoren even met pauze zijn, geven ze dat ter plekke op zaal aan.
  • Lees hieronder het logboek van de restauratoren: om de paar weken verschijnt een nieuwe aflevering.

Wat houdt de live-restauratie precies in?

De sarcofaag was in stukken gebroken toen hij in 1930 in het Limburgse dorp Simpelveld werd opgegraven. De negentig jaar oude draagconstructie onder de sarcofaag en de restauraties uit de vorige eeuw zijn inmiddels nodig aan vervanging toe. Daarom wordt de kist nu weer helemaal uit elkaar gehaald, opnieuw in elkaar gezet en voorzien van een modern onderstel. Daarnaast wordt gekeken of er wellicht nog verf- en pigmentresten te vinden zijn. Met röntgenonderzoek hopen de restauratoren te achterhalen of het klontje ijzer op de bodem van de kist inderdaad een verroest mesje is, zoals altijd werd aangenomen.

Sarcofaag met uniek beeldhouwwerk

De sarcofaag werd negentig jaar geleden in het Limburgse dorp Simpelveld gevonden. Het beeldhouwwerk aan de binnenkant maakt het tot een uniek overblijfsel uit de Romeinse tijd. Op de wanden is de eigenaresse van het graf afgebeeld, te midden van haar bezittingen in de luxe kamers van haar villa. In de kist zijn crematieresten, sieraden en parfumflesjes gevonden. Waarschijnlijk lagen er nog meer grafgiften in, maar een gat in een van de wanden van de kist doet vermoeden dat grafrovers de kist in het verleden al deels hebben leeggehaald.

Verder onderzoek

Onderzoek naar het botmateriaal in 2016 wees uit dat de dame van Simpelveld tussen 35 en 50 jaar oud was toen ze stierf. Ze leidde een goed leven, zonder zware arbeid. Het kleine Romeinse grafveld waar de kist is opgegraven, lag naast een villacomplex. Tussen 1937 en 1947 heeft het Rijksmuseum van Oudheden daar tijdens verdere opgravingen de restanten van twee gebouwen gevonden. Een van die gebouwen is vermoedelijk de villa waar deze dame heeft gewoond. De restauratie van de sarcofaag is aanleiding om de grafgiften opnieuw te bestuderen en de relatie met de twee nabijgelegen graven nader te onderzoeken.

Vereniging Rembrandt en Turing Foundation

Dit onderzoeksproject voor het oog van de museumbezoekers wordt uitgevoerd met steun van de Vereniging Rembrandt en de Turing Foundation, binnen het initiatief De kracht van onze Nederlandse collecties.

Logo's Vereniging Rembrandt en Turing Foundation

Zorgvuldig worden alle fragmenten van de sarcofaag weer op hun plaats teruggezet.

Restauratoren Renske Dooijes en Nikè Haverkamp bij de sarcofaag op het nieuwe onderstel.

Logboek

De restauratoren houden een logboek bij, waarin ze u op gezette tijden vertellen over de vorderingen van het restauratieproces, de technieken die ze gebruiken en de manier waarop ze te werk gaan.

Week 43 (7 juli 2021) – De sarcofaag wordt weer in elkaar gezet

Het museum is weer open en daarom is het mogelijk om de restauratie op locatie te volgen. We zijn doordeweeks op de tweede verdieping aan het werk op dinsdag en donderdag en soms op woensdag en/of vrijdag. Mocht u vragen hebben, dan kunt u die tijdens uw bezoek aan ons stellen.

Puzzel
Vorige week vrijdag is het grootste wandfragment en een kleiner wandfragment teruggeplaatst. Omdat de grote fragmenten nog los op elkaar staan, is het tijdelijke steun-frame weer om de sarcofaag geplaatst, om zo meer versteviging te bieden. Alle fragmenten zijn we nu een voor een aan het terugplaatsen: niet alleen de grote, maar ook alle kleine fragmenten die we hebben verwijderd en gedocumenteerd bij het ontmantelen van de kist. We gebruiken wigjes (kleine stukjes hout) om de losse fragmenten goed te stellen.

Schoonmaken
Omdat nog niet alle wanden van de sarcofaag zijn teruggeplaatst, is het voor ons nu gemakkelijker om de losse fragmenten schoon te maken en alle kleine fragmenten op locatie vast te lijmen. Door het verwijderen van de resten oude mortels op het oppervlak en de restjes klei worden kleine details opnieuw zichtbaar.

Verstopte voorwerpen
In de vorige blogs werd het duidelijk dat het vroeger wel eens gebeurde dat restauratoren een klein voorwerp in objecten verstopten: een briefje met naam en datering bijvoorbeeld. In het geval van deze sarcofaag vonden we een dubbeltje uit 1961. Wij hebben daarom besloten om dit ook te doen. In de volgende blog vertellen we welk voorwerp dit zal zijn en waar we het gaan verstoppen.

Timelapse van de ontmanteling van de sarcofaag

Bezoek ons: