Tell Damiyah (Jordanië)

Opgraven op Tell DamiyahOpgraven op Tell Damiyah
Een van de graven wordt blootgelegdEen van de graven wordt blootgelegd
Opgravingsmedewerker Jeroen Rensen aan het werk op Tell DamiyahOpgravingsmedewerker Jeroen Rensen aan het werk op Tell Damiyah

Opgravingsseizoen 2013

Van 14 september t/m 10 oktober 2013 werkt het archeologisch team van het Rijksmuseum van Oudheden in Jordanië, op de kleine (25 bij 40 meter) bewoningsheuvel Tell Damiyah, aan de oever van de rivier de Jordaan. Dit is daar de tweede opgravingscampagne van het museum. In 2012 werkte men er samen met de Jordaanse Yarmouk Universiteit.

Byzantijns grafveld

In 2013 zal het team opgraven bij de (waarschijnlijk Byzantijnse) begraafplaats die in 2012 werd aangetroffen. In de meer dan 20 graven werden skeletten van zowel kinderen als volwassenen uit het 1ste millennium na Chr. gevonden, sommigen met kralenkettingen, anderen met ingelegde ringen en een met een glazen flesje naast het hoofd. Het betreft een uitzonderlijke vondst omdat de nederzettingen uit deze tijd schaars zijn in dit gebied.

Dorpje late ijzertijd door brand verwoest

De oudste bewoningslagen die in 2012 zijn onderzocht dateren uit de late ijzertijd, grofweg de 7de eeuw v.Chr. Ook hier gaat het onderzoek in 2013 verder. Het gaat om de resten van een door een brand verwoest dorpje, er werd o.a. veel gebroken aardewerk op de vloeren aangetroffen. Mogelijk kan deze bewoning gerelateerd worden aan Neo-Assyrische vondsten die tijdens vooronderzoek in 2004 en 2005 zijn gedaan. Omdat het onderzoek van de
Byzantijnse graven tijdrovend bleek, kon in 2012 slechts een klein stukje van deze bewoningslaag opgegraven worden. Naar verwachting zullen de opgravingen van 2013 een beter beeld geven van de 7de-eeuwse bewoning van Tell Damiyah en de rol van de Neo-Assyriërs.

In de Perzische tijd is Tell Damiyah gebruikt als opslagplaats. In 2012 vonden de archeologen grote en diepe putten die oorspronkelijk waren gevuld met veevoer. De afwezigheid van architectuur duidt mogelijk op een nomadische achtergrond van de bewoners of gebruikers. In de putten lagen ook veel voorwerpen die met textielproductie te maken hebben, zoals spinklosjes en weefgewichten.

Doel van de opgraving

Doel van de opgravingen is de bewoningsgeschiedenis in de periode tussen 1400 en 500 v.Chr. te kunnen reconstrueren. Zo hoopt het team te kunnen verklaren waarom grootmachten als Assyrië en Egypte destijds in de heuvel geïnteresseerd waren, en hoe de bewoning ondanks droogte en aardbevingen zo’n duizend jaar stand kon houden. Ook kan de opgraving informatie bieden over de achtergronden van de Jordaanse collectie van het Rijksmuseum van Oudheden. Die is afkomstig uit deze regio, maar over de historische context ervan is niet veel bekend.

Met steun van Oudheidkundige Dienst Jordanië

Het archeologisch onderzoek te Tell Damiyah staat onder leiding van dr. Lucas Petit (conservator van de Nabije Oosten collectie, Rijksmuseum van Oudheden) en prof. dr. Zeidan Kafafi (hoogleraar archeologie aan de Yarmouk Universiteit), en ging van start in 2012. De opgraving wordt gesteund door de Oudheidkundige Dienst in Jordanië (directeur dr. Jamhawi Monther) en gefinancierd door het museum en de universiteit. Met dank aan SOB Research.

Geschiedenis Tell Damiyah

In de 9de eeuw v.Chr. werd het dorpje op Tell Damiyah verwoest door een aardbeving. Tussen de puinresten van de boerenhuisjes troffen archeologen in 2004 en 2005 al de verbrande resten aan van o.a. aardewerk, spintolletjes, maalstenen en dierenbeenderen. Ook zijn uit de 7de eeuw v.Chr. een brok klei met tekst in spijkerschrift -een zeldzaamheid in dit gebied-, Assyrisch aardewerk en resten van verstevigde muren teruggevonden. Die doen vermoeden dat er toen een Assyrisch fort stond, dat slechts een paar decennia in gebruik was. Na de verwoesting van het fort is de heuvel nog sporadisch gebruikt, als woonplaats en als opslagplek voor veevoer. Rond 500 v.Chr. lijkt Tell Damiyah niet meer bewoond te worden.